Kijk op kansen

voor economische vitaliteit en leefbaarheid

Een goed toekomstperspectief: groei of krimp in je detailhandelsstructuur

Het is voor de marktpartijen en de overheid in een woonplaats een grote uitdaging om de toekomst van de detailhandelsstructuur te voorspellen. Om sterk te blijven moet je elkaar de vraag durven voorleggen: hebben wij als geheel in onze woonplaats een voldoende, gevarieerd en compleet aanbod aan winkelvoorzieningen? En zo ja of nee:

  1.  Moet er dan nog verder worden uitgebreid en wat zijn dan de effecten op de structuur?
  2. Kan de huidige structuur behouden blijven en hoe houd je die sterk?
  3. Waar willen we eventueel ingrijpen om te transformeren of te krimpen?

Seinpost Adviesbureau ervaart dit soort dilemma’s in veel adviestrajecten van detailhandelsvisies, centrumvisies en uitvoeringsagenda’s. En als er dan een keuze is gemaakt voor transformatie of krimp, hoe pak je dat dan aan? Welke verantwoordelijkheid neem je als ondernemers, eigenaren en gemeente?

Het is vanzelfsprekend dat de betrokken partijen hun marktpositie en daarmee hun omvang op korte termijn willen behouden. Als het even kan blijft het eigen winkelgebied groeien. Krimp in aantal bezette vierkante meters? Liever niet bij ons!
De retailers van elders verhuizen naar jouw winkelgebied of gemeente, zo is de gedachte. Er is natuurlijk niks mis met deze redenatie. Het is een normale reactie om de vraag of je in je detailhandelstructuur keuzes moet maken voor je uit te schuiven. Toch moet er in steeds meer woonplaatsen rekening worden gehouden met krimp. De omzetten in een aantal branches staan al jaren onder druk. De behoefte aan winkelruimte neemt in veel winkelgebieden af, uitzonderingen daargelaten.  In de tabel is een aantal pro’s en contra’s op een rij gezet in drie scenario’s: 

Groei

Handhaving

Keuzes en compacter

Pro

Uitbreiden van het aanbod, grotere kans op meer klanten en omzet

Pro

Geen onzekerheid over groei of krimp, de focus ligt op versterking van bestaande structuur en aanbod

Pro

Minder locaties, compact, meer omzetkansen en vraag naar de meters, meer synergie

Contra

Als meer klanten en omzet uitblijven dan grote kans op leegstand en locaties die onder druk staan. Mengen bestaande en nieuwe locaties wordt lastiger

Contra

Kan leiden tot stilstand en een geringe dynamiek

Contra

Lastige opgave om de juiste keuze te maken. Waar krimpen we? Dit kan alleen op basis van gezamenlijke visie en aanpak

 Afhankelijk van de mogelijkheden zal het advies in veel woonplaatsen neerkomen op minder meters, op keuzes maken in de structuur en soms ook het compacter maken van een winkelgebied. Daar is een doordachte uitvoeringsstrategie voor nodig.

Voorbeeld van een instrument uit onze praktijk

Binnen een winkelgebied doet Seinpost Adviesbureau nu goede ervaringen op om tot fondsvorming te komen. Een transformatiefonds kan een belangrijke bijdrage leveren om gezamenlijk een winkelgebied compacter te maken. Daar is in de nieuwsbrief in het artikel ‘We moeten meer mixen’ uitgebreid bij stilgestaan.

Om keuzes te maken tussen winkelgebieden onderling is expertise en ervaring nodig, zodat voldoende scherpe onderbouwing wordt aangeleverd. Seinpost heeft hierbij een lijstje bij de hand met aspecten waarop getoetst wordt. De belangrijkste zijn:

  1. Functie: centrumgebied, ondersteunend winkelgebied, verspreide bewinkeling en PDV
  2. Aanwezige brancheringsstructuur in relatie tot trends en ontwikkelingen
  3. Aanwezig (bewezen) ondernemerschap, filiaalbedrijf en onderscheidend MKB
  4. Omzetontwikkeling, verhouding tot klantherkomstgebied
  5. Eigendomsstructuur, kwaliteit vastgoed en investeringspotentie
  6. Bereidheid tot concrete samenwerking (tussen marktpartijen en met de gemeente)

Om tot ingrepen te komen in de detailhandelsstructuur is een visie nodig als stip op de horizon. Daar kan dan naartoe gewerkt worden, en er is draagvlak voor de aanpak. Dat betekent een visie op het onderscheidend vermogen van de winkelgebieden onderling, met ieder een eigen profiel. Dat is in iedere woonplaats weer anders. Het kan soms leiden tot samenvoeging van twee winkelgebieden. Dat is niet direct een gemakkelijke klus, maar helemaal nieuw en ondoenlijk is het ook weer niet.

Als gedurende langere tijd en gezamenlijk wordt gehandeld naar de visie, dan weten de investeerders en ondernemers waar ze aan toe zijn. Dan kunnen de juiste locatiekeuzes gemaakt worden, maar ook flankerend wordt er naar gehandeld.
Nieuwe verspreide bewinkeling wordt zoveel mogelijk voorkomen. Die is namelijk niet goed voor de structuur. Op de locaties zonder perspectief wordt ingezet op transformatie naar andere functies.

Seinpost Adviesbureau denkt graag met u mee om tot een toekomstgerichte visie en aanpak te komen!

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Rien Romijn, r.romijn@seinpost.com of 065352 6705.

Voorbeeld van keuzes maken in de structuur: detailhandelsvisie gemeente Urk 2015-2025+