Kijk op kansen

De bedrijveninvesteringszone: hoe meer duidelijkheid, hoe meer draagvlak

Nederland kent een groeiend aantal bedrijveninvesteringszones (BIZ). Waar in de voorbereiding de nodige aandacht uitgaat naar draagvlak(creatie), blijkt in de praktijk het behouden van dat draagvlak net zo goed een aandachtspunt. Veel energie gaat naar de uitvoering van de activiteiten en de communicatie daarover, maar de werkwijze van een BIZ blijft regelmatig onderbelicht.
En dat terwijl duidelijkheid daarover minstens zo belangrijk is voor het draagvlak en het functioneren van de BIZ.

Verkrijgen, maar ook behouden?

Bij de draagvlakmeting, tijdens de totstandkoming van de BIZ, wordt er veel energie gestoken in het betrekken en informeren van individuele ondernemers en/of vastgoedeigenaren. Jaarlijks wordt door het bestuur van de stichting of via de algemene ledenvergadering (ALV) van de vereniging een begroting vastgesteld voor de BIZ-activiteiten. Maar voor een goed functionerende organisatie is meer nodig dan dit en het afleggen van verantwoording.

In onze adviespraktijk zien we regelmatig dat het onderhouden van het contact met individuele ondernemers na de invoering van de BIZ veel minder aandacht krijgt, net als de interactie over de inhoudelijke koers van de BIZ. Of dat het bijvoorbeeld lastig blijkt om een (regelmatige) nieuwsbrief te versturen. Een simpele toelichting tijdens de ALV of een bestuursvergadering is onvoldoende. Gevolg: afnemende betrokkenheid bij ondernemers en/of vastgoedeigenaren. In verschillende evaluaties zien we dan ook dat er bij ondernemers onduidelijkheid is over de werkwijze van de BIZ.

Gezamenlijk investeren is nodig. Maar de manier waarop, en waarin, vormt een belangrijk discussiepunt. Dit onderstreept het belang om het gesprek over de activiteiten en werkwijze van een BIZ goed te organiseren.

Governance en de BIZ

De manier waarop een organisatie beslissingen neemt, prestaties meet of activiteiten uitvoert wordt binnen diverse organisaties gedetailleerd vastgesteld en beschreven. Dat noemen we governance. Dit geeft duidelijkheid over de wijze van besturing en geeft richting aan de wijze van verantwoording. Wanneer we dan kijken naar een BIZ, dan gelden wat ons betreft de volgende aanbevelingen voor een BIZ-plan, jaarplannen en –verslagen:

  • Concretiseer doelstellingen in meetbare indicatoren. Waak voor de werkbaarheid door vooral goed zicht te houden op de zogenaamde sleutelindicatoren of KPI’s. Denk aan aantal bezoekers, bezoekerstevredenheid, net promotor score (aandeel van bezoekers dat het gebied zou aanbevelen aan vrienden en familie) en aandeel leegstand en huurprijsniveau (gemiddeld per deelgebied). Het met elkaar bepalen van de KPI’s en het in beeld brengen van effecten helpt om het gesprek te voeren over de meerwaarde van en de focus in de activiteiten en de organisatie. Denk ook aan de rol van werkgroepen en/of een centrummanager. Naast geld zijn dit de belangrijkste middelen die beschikbaar zijn.

  • Koppel doelstellingen ook aan de begroting en de financiële verantwoording. Ook hier geldt dat het belangrijk is dat er een duidelijke relatie te zien is (door de heffingsplichtigen) tussen de ingebrachte middelen, de beoogde doelen en de activiteiten.

  • Maak de rol van partijen duidelijk. Voor het besturen van een BIZ, het uitvoeren van activiteiten, het coördineren daarvan en de communicatie daarover is inzet van verschillende competenties nodig. Soms aanwezig binnen het centrum, soms als externe kracht. Naast het beargumenteren welke inzet ingehuurd wordt, is het van belang aan te geven wat van de (individuele) ondernemers verwacht wordt. De praktijk leert dat hun kennis, kunde en tijdsinzet vaak van onschatbare waarde zijn.

    Maak de rol van partners duidelijk. De gemeente heeft een bijzondere rol. Zo heeft zij een rol als subsidieverlener. Het BIZ-bestuur moet jaarlijks een aanvraag doen waarin uitgewerkt is welke activiteiten worden opgepakt. De gemeente zal (vaak globaal) toetsen voor zij tot uitkering overgaat. In de praktijk is de gemeente daarnaast een belangrijke samenwerkingspartner. In de samenwerking met de gemeente bij beleidsvorming en –uitvoering kan via een BIZ enorm veel meerwaarde bereikt worden voor ondernemers. Het overleg en vergaderwerk dat daarbij komt kijken, is minder zichtbaar. Benoem als BIZ welke (gezamenlijke) agendapunten je hebt voor het overleg met de gemeente. Maak ook duidelijk welke punten je als belangenbehartiger naar voren brengt in de gesprekken met de gemeente. En communiceer hier ook over in nieuwsbrieven en jaarverslagen. In steeds meer centrumgebieden bestaat er een vorm van centrummanagement. Dit betekent dat het organogram complexer wordt doordat ook de gemeente, vastgoedeigenaren en mogelijk ook nog andere partijen (zoals citymarketing) een rol gaan spelen. Voor heffingsplichtigen moet duidelijk zijn wat de verhoudingen zijn en wat de rol is van de verschillende partijen in relatie tot de BIZ.

  • Blijf in gesprek. Ambassadeurs zijn niet alleen in het voortraject van belang, ze blijven ook nodig om de BIZ goed te laten functioneren. Geef ze een blijvende rol om geregeld te informeren in het gebied hoe het gaat en hoe ondernemers de BIZ beoordelen. Overigens kunnen (en moeten) ook bestuursleden en een eventuele winkelstraat- of centrummanager daar zelf een rol in spelen. Op de ALV spreek je immers vaak alleen de ‘usual suspects’.

Tot slot

Een bedrijveninvesteringszone is van en voor ondernemers (en/of vastgoedeigenaren) en niet alleen van een bestuur. Dit betekent dat het gesprek tussen ondernemers ook georganiseerd moet worden. Alleen dan ontstaat de benodigde duidelijkheid over en begrip voor de werkwijze. In veel plannen en stukken een onderbelicht element, maar wel cruciaal voor het creëren en behouden van het enthousiasme van degenen die de BIZ uiteindelijk mogelijk maken. 

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met John Bardoel,  j.bardoel@seinpost.com of 06 2252 7964

Onze specialist(en)

John Bardoel

Netwerker die out of the box denkt

Tel. : 06 2252 7964
Email : j.bardoel@seinpost.com